0505 434 9306 info@mektest.com

Araç Kaldırma Lifti Periyodik Kontrolü

Araç Kaldırma Lifti Periyodik Kontrolü

ARAÇ KALDIRMA LİFTİ PERİYODİK KONTROLÜ

Mevzuat, Teknik Standartlar, Kontrol Aşamaları ve Raporlama

Araç kaldırma lifti periyodik kontrolü; otomobil, ticari araç, ağır vasıta ve benzeri araçların bakım, onarım ve servis işlemleri sırasında kaldırılması amacıyla kullanılan araç liftlerinin güvenli çalışma şartlarına uygunluğunun değerlendirilmesidir.

Araç kaldırma liftleri, araçların çalışanların üzerinde veya yakınında bulunduğu durumlarda kullanıldığından; yük düşmesi, liftin devrilmesi, ani hareket, mekanik arıza ve sıkışma gibi ciddi riskler oluşturabilir. Bu nedenle liftlerin taşıyıcı ve emniyet sistemlerinin düzenli olarak kontrol edilmesi büyük önem taşır.

1. ARAÇ KALDIRMA LİFTİ PERİYODİK KONTROLÜ NEDİR?

Araç kaldırma lifti periyodik kontrolü; liftin taşıma kapasitesi, kaldırma mekanizması, güvenlik tertibatları, bağlantıları ve taşıyıcı elemanlarının mevzuat, ilgili teknik standartlar ve üretici talimatlarına uygunluğunun incelenmesidir.

Kontrol kapsamında liftin;

  • Taşıyıcı kolları,

  • Platformları,

  • Hidrolik sistemleri,

  • Zincir ve halatları,

  • Kaldırma mekanizması,

  • Kilitleme tertibatları,

  • Limit şalterleri,

  • Emniyet sistemleri,

  • Bağlantı noktaları,

  • Elektrik sistemi

değerlendirilir.

2. ARAÇ LİFTLERİ NEDEN PERİYODİK OLARAK KONTROL EDİLMELİDİR?

Araç liftleri, kaldırılan aracın ağırlığını uzun süre taşıyabildiğinden güvenlik sistemlerinin çalışır durumda olması kritik öneme sahiptir.

Kontrol edilmeyen veya bakımsız liftlerde;

  • Aracın düşmesi,

  • Liftin devrilmesi,

  • Hidrolik kaçak,

  • Kaldırma sisteminin ani boşalması,

  • Taşıyıcı kolun kayması,

  • Emniyet kilidinin devreye girmemesi

gibi ciddi kazalar meydana gelebilir.

Periyodik kontrol sayesinde bu risklerin erken tespit edilmesi amaçlanır.

3. ARAÇ KALDIRMA LİFTİ HANGİ MEVZUATA GÖRE KONTROL EDİLİR?

Araç kaldırma liftlerinin periyodik kontrollerinde başta;

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu

ve

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği

dikkate alınır.

Ayrıca;

  • Üretici talimatları,

  • Liftin teknik özellikleri,

  • Taşıma kapasitesi,

  • Proje ve montaj dokümanları,

  • İlgili teknik standartlar

kontrol sırasında değerlendirilmelidir.

4. ARAÇ KALDIRMA LİFTLERİ İÇİN TEKNİK STANDARTLAR

Liftin tipine göre uygulanabilir standartlar değişebilir.

TS EN 1493

Araç kaldırma platformları

Araç kaldırma platformlarının tasarım, imalat ve güvenlik gerekleri açısından temel standartlardan biridir.

TS EN 1493 kapsamında

Liftin;

  • Kaldırma kapasitesi,

  • Mekanik yapısı,

  • Güvenlik tertibatları,

  • Stabilitesi,

  • Kaldırma ve indirme sistemi

gibi özellikleri değerlendirilir.

Ayrıca ekipmanın elektriksel yapısına göre ilgili elektrik standartları ve üretici dokümanları da dikkate alınmalıdır.

5. LİFT KİMLİK VE TEKNİK BİLGİLERİNİN KONTROLÜ

Kontrol öncesinde liftin teknik bilgileri incelenir.

Mümkünse;

  • Marka,

  • Model,

  • Seri numarası,

  • Üretim yılı,

  • Kaldırma kapasitesi,

  • Maksimum kaldırma yüksekliği,

  • Çalışma basıncı,

  • Motor gücü

gibi bilgiler kayıt altına alınır.

Lift üzerinde bulunan kapasite etiketi ve uyarı levhalarının okunabilir durumda olması kontrol edilir.

6. TAŞIYICI ELEMANLARIN KONTROLÜ

Liftin taşıyıcı elemanları;

  • Platformlar,

  • Kaldırma kolları,

  • Kol pimleri,

  • Şaseler,

  • Taşıyıcı traversler,

  • Bağlantı noktaları

açısından incelenir.

Elemanlarda;

  • Çatlak,

  • Eğilme,

  • Burkulma,

  • Deformasyon,

  • Aşırı korozyon,

  • Kaynak hasarı

olup olmadığı kontrol edilir.

7. HİDROLİK SİSTEM KONTROLÜ

Hidrolik liftlerde;

  • Hidrolik silindir,

  • Hidrolik hortumlar,

  • Borular,

  • Rakorlar,

  • Hidrolik pompa,

  • Yağ tankı,

  • Bağlantılar

kontrol edilir.

Özellikle hidrolik sistemde yağ kaçağı, hortum hasarı ve silindir sızdırmazlığı değerlendirilir.

8. MEKANİK KİLİT VE EMNİYET SİSTEMLERİ

Araç liftlerinde bulunan mekanik emniyet kilitleri, kaldırılan aracın kontrolsüz şekilde aşağı düşmesini önleyen önemli güvenlik elemanlarıdır.

Kontrol sırasında;

  • Emniyet kilitleri,

  • Kilit dişlileri,

  • Kilit pimleri,

  • Otomatik kilitleme sistemi,

  • Kilit açma mekanizması

kontrol edilir.

Emniyet sistemlerinin devre dışı bırakılmış olması ciddi bir uygunsuzluk olarak değerlendirilmelidir.

9. HALAT, ZİNCİR VE MAKARA KONTROLÜ

Halatlı veya zincirli liftlerde;

  • Halatlar,

  • Zincirler,

  • Makaralar,

  • Dişliler,

  • Bağlantı noktaları

incelenir.

Aşınma, kopma, deformasyon, korozyon ve gevşeme olup olmadığı kontrol edilir.

10. KALDIRMA VE İNDİRME FONKSİYON TESTİ

Kontrol sırasında lift uygun koşullarda çalıştırılarak;

  • Kaldırma,

  • İndirme,

  • Durma,

  • Hareketin düzgünlüğü,

  • Anormal ses ve titreşimler,

  • Limit sistemleri

değerlendirilir.

Liftin hareketi sırasında ani düşme veya kontrolsüz hareket olup olmadığı gözlemlenir.

11. LİMİT ŞALTERLERİNİN KONTROLÜ

Lift üzerinde bulunan limit şalterleri;

  • Üst limit,

  • Alt limit,

  • Aşırı hareket koruması

gibi fonksiyonlar açısından kontrol edilir.

Limit sistemlerinin liftin tasarımına uygun şekilde çalışması gerekir.

12. ELEKTRİKSEL KONTROLLER

Elektrikli araç liftlerinde;

  • Elektrik panosu,

  • Motor,

  • Kablolar,

  • Klemensler,

  • Butonlar,

  • Kumanda sistemi,

  • Sigortalar,

  • Acil durdurma sistemi

kontrol edilir.

Gerekli durumlarda elektriksel güvenlik ölçümleri ayrıca gerçekleştirilir.

13. TOPRAKLAMA KONTROLÜ

Elektrik enerjisiyle çalışan araç liftlerinde metal gövde ve ilgili elektrikli ekipmanların koruma topraklaması değerlendirilir.

Gerekli durumlarda uygun ölçüm cihazı kullanılarak topraklama ölçümü gerçekleştirilir ve sonuçlar rapora işlenir.

14. LİFTİN ZEMİN VE ANKRAJ KONTROLÜ

Liftin zemine sabitlenme durumu ve montaj bağlantıları kontrol edilir.

Özellikle;

  • Ankraj civataları,

  • Somunlar,

  • Zemin bağlantıları,

  • Beton yüzey,

  • Şase bağlantıları

incelenir.

Zeminin liftin çalışma yüklerini taşıyabilecek uygunlukta olması gerekir.

15. YÜK TESTİ

Araç kaldırma liftinin tipine, üretici talimatlarına ve uygulanabilir mevzuat/standartlara göre yük testi gerçekleştirilmesi gerekebilir.

Test sırasında;

  • Lift kapasitesi,

  • Kaldırma ve indirme fonksiyonu,

  • Emniyet kilitleri,

  • Hidrolik sistem,

  • Taşıyıcı elemanlar

değerlendirilir.

Test yükü ve test yöntemi, ekipmanın teknik özellikleri ve ilgili standartlara göre belirlenmelidir.

16. ARAÇ KALDIRMA LİFTİ PERİYODİK KONTROL RAPORU

Hazırlanan raporda;

  • İşletme bilgileri,

  • Lift marka/modeli,

  • Seri numarası,

  • Üretim yılı,

  • Kaldırma kapasitesi,

  • Kaldırma yüksekliği,

  • Hidrolik sistem bilgileri,

  • Kontrol tarihi,

  • Yapılan kontroller,

  • Fonksiyon testleri,

  • Yük testi bilgileri,

  • Tespit edilen uygunsuzluklar,

  • Fotoğraflar,

  • Kullanılan mevzuat,

  • Uygulanan standartlar,

  • Sonuç ve kanaat

yer almalıdır.

17. ARAÇ LİFTLERİNDE SIK KARŞILAŞILAN UYGUNSUZLUKLAR

Saha kontrollerinde;

  • Hidrolik yağ kaçağı,

  • Hasarlı hidrolik hortum,

  • Emniyet kilidinin çalışmaması,

  • Aşınmış pim ve burçlar,

  • Deforme kaldırma kolları,

  • Gevşek ankrajlar,

  • Aşınmış halat veya zincir,

  • Limit şalteri arızası,

  • Acil stop sisteminin çalışmaması,

  • Kapasite etiketinin bulunmaması,

  • Elektrik panosunda uygunsuzluk,

  • Topraklama eksikliği

gibi uygunsuzluklarla karşılaşılabilir.

18. ARAÇ LİFTİ PERİYODİK KONTROLÜNÜN FAYDALARI

Düzenli gerçekleştirilen kontroller;

  • Araç düşmesi riskinin azaltılmasına,

  • Emniyet sistemlerinin kontrol edilmesine,

  • Hidrolik ve mekanik arızaların erken tespitine,

  • Taşıyıcı elemanların güvenliğinin değerlendirilmesine,

  • Elektriksel risklerin belirlenmesine,

  • Liftin güvenli kullanımının desteklenmesine

katkı sağlar.