Forklift Periyodik Kontrolü

Forklift Periyodik Kontrolü Nedir? Mevzuat, Standartlar, Kontrol Aşamaları ve Raporlama Rehberi

Forkliftler; fabrikalar, depolar, lojistik merkezleri, üretim tesisleri, şantiyeler, antrepolar ve çeşitli endüstriyel işletmelerde yüklerin kaldırılması, taşınması, istiflenmesi ve yükleme-boşaltma işlemlerinin gerçekleştirilmesi amacıyla kullanılan önemli iş ekipmanlarıdır.

Forkliftlerin güvenli şekilde kullanılabilmesi için yalnızca çalışır durumda olmaları yeterli değildir. Çatal kolları, mast sistemi, kaldırma zincirleri, hidrolik sistem, frenler, direksiyon sistemi, lastikler, güvenlik ekipmanları ve diğer kritik parçaların teknik açıdan uygun durumda olması gerekir.

Forklift periyodik kontrolü, forkliftin güvenli çalışma şartlarını sağlayıp sağlamadığının; yürürlükteki mevzuat, ilgili teknik standartlar, üretici talimatları ve ekipmanın kullanım koşulları dikkate alınarak yetkili kişiler tarafından değerlendirilmesidir.

Düzenli gerçekleştirilen forklift periyodik kontrolleri sayesinde ekipmanda meydana gelebilecek aşınma, deformasyon, hidrolik kaçak, çatal kol hasarı, zincir problemleri, fren arızaları ve diğer güvenlik riskleri erken aşamada tespit edilebilir.

Forklift Periyodik Kontrolü Neden Önemlidir?

Forkliftler, ağır yükleri belirli bir kaldırma yüksekliğine çıkararak taşıyan ve istifleyen hareketli iş ekipmanlarıdır.

Forkliftin kapasitesinin üzerinde yük kaldırılması, yükün dengesiz taşınması, çatal kollarının aşınması, kaldırma zincirlerinin hasar görmesi veya fren sisteminde meydana gelen bir arıza ciddi iş kazalarına neden olabilir.

Bu nedenle forkliftlerin düzenli olarak kontrol edilmesi çalışan güvenliği açısından büyük önem taşır.

Forklift periyodik muayenesi sayesinde;

• Forkliftin genel mekanik durumu değerlendirilir.
• Çatal kolları kontrol edilir.
• Mast sistemi incelenir.
• Kaldırma zincirleri ve bağlantıları değerlendirilir.
• Hidrolik sistem kontrol edilir.
• Fren sistemi test edilir.
• Direksiyon sistemi kontrol edilir.
• Lastik ve tekerlekler incelenir.
• Yük taşıma kapasitesi ve kapasite plakaları değerlendirilir.
• Kornalar ve ikaz sistemleri kontrol edilir.
• Geri vites ikaz sistemi değerlendirilir.
• Aydınlatma sistemleri kontrol edilir.
• Operatör güvenlik sistemleri incelenir.
• Gerekli durumlarda yük altında çalışma fonksiyonları test edilir.
• Tespit edilen uygunsuzluklar raporlanır.

Forklift Periyodik Kontrolü Hangi Forkliftleri Kapsar?

Forkliftler kullanım alanlarına, enerji kaynaklarına ve tasarımlarına göre farklılık gösterebilir.

Periyodik kontrol kapsamında değerlendirilebilecek forklift türlerinden bazıları şunlardır:

Dizel Forklift

Açık alanlarda ve ağır çalışma koşullarında yaygın olarak kullanılan dizel forkliftlerde motor, egzoz sistemi, yakıt sistemi ve diğer mekanik bileşenlerin yanı sıra kaldırma sistemi ve güvenlik ekipmanları da kontrol edilir.

LPG'li Forklift

LPG ile çalışan forkliftlerde standart mekanik kontrollerin yanı sıra LPG sistemi, bağlantılar ve güvenli kullanım açısından ilgili bileşenler değerlendirilir.

Elektrikli Forklift

Elektrikli forkliftlerde akü, bağlantılar, elektriksel sistemler, motor, kumanda sistemi ve diğer ekipmanların durumu kontrol edilir.

Akülü İstif Makineleri

Depolarda ve lojistik alanlarında kullanılan akülü istif makineleri de ekipmanın niteliğine göre ilgili periyodik kontrol kriterleri kapsamında değerlendirilir.

Reach Truck

Yüksek raf sistemlerinde kullanılan reach truck tipi istif makinelerinde mast, kaldırma sistemi, çatal kolları, yürüyüş sistemi ve güvenlik ekipmanları özellikle önem taşır.

Transpalet ve Diğer İstif Makineleri

Yönetmelikte forklift, transpalet ve lift gibi ekipmanlar istif makineleri kapsamında belirtilmekte ve ilgili standartlara göre periyodik kontrole tabi tutulmaktadır.

Forklift Periyodik Kontrolünde Nelere Bakılır?

Forklift periyodik kontrolü yalnızca forkliftin ileri ve geri hareket ettirilerek çalışıp çalışmadığının kontrol edilmesinden ibaret değildir.

Ekipmanın güvenli çalışmasını etkileyebilecek mekanik, hidrolik, elektriksel ve yapısal bileşenlerin tamamı kullanım şartlarına göre değerlendirilmelidir.

1. Genel Görsel Kontrol

Kontrolün ilk aşamalarından biri forkliftin genel durumunun incelenmesidir.

Forkliftin;

• Şasisi,
• Gövdesi,
• Bağlantı elemanları,
• Kaynaklı birleşimleri,
• Koruyucu yapıları,
• Mast sistemi,
• Yük taşıyıcı parçaları, incelenir.

Şaside çatlak, deformasyon, korozyon veya güvenli çalışmayı etkileyebilecek başka bir hasar olup olmadığı değerlendirilir.

2. Çatal Kollarının Kontrolü

Forkliftin yükü doğrudan taşıdığı çatal kolları, ekipmanın en kritik parçalarından biridir.

Çatal kollarında meydana gelebilecek aşınma veya deformasyonlar kaldırılan yükün güvenli şekilde taşınmasını doğrudan etkileyebilir.

Kontrol sırasında;

• Çatal kol üzerinde çatlak,
• Eğilme,
• Bükülme,
• Aşınma,
• Topuk bölgesindeki deformasyon,
• Çatal uçlarının durumu,
• Çatallar arasındaki yükseklik farkı,
• Çatal kilitleme mekanizması,
• Çatal taşıyıcıya bağlantı, kontrol edilir.

Çatal kollarının kontrolünde TS ISO 5057 standardı önemli teknik referanslardan biridir. Bu standart, kullanımda olan forklift çatal kollarının muayenesi ve tamiriyle ilgili kriterleri kapsar.

Çatal kollarının teknik özellikleri ve denenmesi açısından TS ISO 2330 standardı da dikkate alınabilir.

3. Mast Sisteminin Kontrolü

Mast, yükün dikey yönde kaldırılmasını ve indirilmesini sağlayan temel forklift sistemlerinden biridir.

Kontrol sırasında;

• Mast profilleri,
• Kaynaklar,
• Kılavuz makaralar,
• Rulmanlar,
• Bağlantılar,
• Kaldırma mekanizması,
• Mastın hareketi,
• Eğilme ve deformasyonlar, değerlendirilir.

Mast sisteminde meydana gelen aşırı boşluk, deformasyon veya hasar yükün dengesiz hareket etmesine neden olabilir.

4. Kaldırma Zincirlerinin Kontrolü

Forkliftlerde kaldırma zincirleri, yükün güvenli şekilde kaldırılması açısından kritik bileşenlerdir.

Kontrol sırasında zincirlerde;

• Aşınma,
• Uzama,
• Korozyon,
• Deformasyon,
• Hasar,
• Bağlantı problemleri olup olmadığı değerlendirilir.

Zincirin makaralar ve bağlantı noktalarıyla birlikte çalışması da kontrol edilmelidir.

5. Hidrolik Sistem Kontrolü

Forkliftin kaldırma ve eğme fonksiyonları büyük ölçüde hidrolik sistem üzerinden gerçekleştirilir.

Bu nedenle;

• Hidrolik hortumlar,
• Hidrolik borular,
• Bağlantı noktaları,
• Silindirler,
• Hidrolik pompa,
• Valfler,
• Hidrolik yağ kaçakları kontrol edilir.

Hidrolik sistemde meydana gelen kaçaklar yalnızca ekipmanın performansını düşürmekle kalmaz, yükün kontrolsüz şekilde hareket etmesine de neden olabilir.

6. Fren Sistemi Kontrolü

Forkliftin güvenli şekilde durdurulabilmesi özellikle ağır yüklerle çalışma sırasında büyük önem taşır.

Kontrol kapsamında;

• Servis freni,
• Park freni,
• Fren pedalı,
• Fren mekanizması,
• Frenleme performansı değerlendirilir.

Forkliftin yük altında ve yüksüz durumdaki hareketleri de çalışma koşullarına göre gözlemlenebilir.

7. Direksiyon Sisteminin Kontrolü

Forkliftlerin dar alanlarda manevra yapabilmesi nedeniyle direksiyon sistemi güvenli çalışma açısından kritik öneme sahiptir.

Direksiyon sistemi kontrolünde;

• Direksiyon simidi,
• Direksiyon mekanizması,
• Hidrolik direksiyon sistemi,
• Bağlantılar,
• Direksiyon boşluğu,
• Tekerleklerin yönlendirilmesi incelenir.

Aşırı direksiyon boşluğu veya kontrol kaybına neden olabilecek bir mekanik problem tespit edilmesi halinde gerekli teknik değerlendirme yapılmalıdır.

8. Lastik ve Tekerlek Kontrolü

Forkliftin zeminle temasını sağlayan lastiklerin durumu, özellikle yük altında stabilite ve frenleme açısından önemlidir.

Kontrol sırasında;

• Lastiklerde aşınma,
• Kesik ve çatlaklar,
• Deformasyon,
• Jant durumu,
• Bijonlar,
• Tekerlek bağlantıları incelenir.

Forkliftin çalışma ortamına uygun olmayan veya aşırı aşınmış lastikler güvenlik riski oluşturabilir.

9. Yük Kapasitesi ve Kapasite Plakası

Forkliftin kaldırabileceği maksimum yük, ekipmanın güvenli kullanımı açısından kritik bir bilgidir.

Kontrol sırasında forklift üzerinde bulunan kapasite plakasının;

• Görünür,
• Okunabilir,
• Ekipmanla uyumlu olup olmadığı değerlendirilir.

Forkliftin nominal kapasitesi yalnızca yükün ağırlığına bağlı değildir. Kaldırma yüksekliği, yük merkezi ve ekipmanın çalışma koşulları da güvenli kaldırma kapasitesini etkileyebilir.

Bu nedenle kapasite bilgilerinin operatör tarafından doğru şekilde anlaşılabilmesi önemlidir.

10. Güvenlik ve İkaz Sistemleri

Forkliftlerde bulunan güvenlik sistemlerinin çalışır durumda olması gerekir.

Kontrol kapsamında;

• Kornalar,
• Geri vites ikaz sistemi,
• Tepe lambası,
• Farlar,
• Fren lambaları,
• İkaz lambaları,
• Acil durdurma sistemi,
• Operatör güvenlik sistemleri,
• Emniyet kemeri gibi ekipmanlar kullanım özelliklerine göre değerlendirilir.

11. Operatör Koltuğu ve Emniyet Kemeri

Operatörün forklift üzerindeki güvenliğinin sağlanması açısından koltuk ve emniyet kemeri gibi ekipmanlar da kontrol edilmelidir.

Emniyet kemerinin bağlantı noktaları, kilit mekanizması ve fiziksel durumu incelenir.

Koltuğun sabitleme mekanizması ve operatörün güvenli çalışma pozisyonunu sağlayıp sağlamadığı değerlendirilir.

12. Elektrik ve Akü Sistemi

Elektrikli forkliftlerde akü ve elektrik sistemi önemli kontrol noktalarıdır.

Kontrol sırasında;

• Akü bağlantıları,
• Akü muhafazası,
• Kablolar,
• Soketler,
• Elektrik bağlantıları,
• Şarj sistemi,
• Elektrik motoru,
• Kumanda sistemi incelenir.

Kablolarda hasar, gevşek bağlantı veya kısa devre riski oluşturabilecek durumların bulunup bulunmadığı değerlendirilmelidir.

Forklift Periyodik Kontrolünde Yük Testi

Forklift periyodik kontrolünde ekipmanın yük kaldırma fonksiyonunun güvenli şekilde çalışıp çalışmadığı değerlendirilir.

Test ve muayene yöntemi;

• Forkliftin tipi,
• Kaldırma kapasitesi,
• Üretici talimatları,
• İlgili mevzuat,
• İlgili standartlar,
• Ekipmanın kullanım koşulları dikkate alınarak belirlenmelidir.

Burada önemli olan, forklift için uygulanacak testin ilgili teknik kriterlere uygun şekilde planlanmasıdır.

Kontrol sırasında kaldırma ve indirme fonksiyonları, mast hareketleri, hidrolik sistem, yük altında ekipmanın davranışı ve güvenlik sistemleri değerlendirilir.

Forklift Periyodik Kontrolü Hangi Mevzuata Göre Yapılır?

Türkiye'de forkliftlerin periyodik kontrolleri açısından temel mevzuat 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve bu Kanun kapsamında yayımlanan İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğidir.

Yönetmeliğin EK-III bölümünde kaldırma ve iletme ekipmanlarının periyodik kontrolüne ilişkin hükümler bulunmaktadır.

Forkliftler, yönetmelikte “İstif Makinesi (forklift, transpalet, lift)” kapsamında belirtilmektedir. İlgili tabloda, standartlarda farklı bir süre öngörülmemişse azami kontrol süresi 1 yıl olarak belirtilmiştir.

6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, işyerlerinde çalışanların sağlık ve güvenliğinin korunmasına yönelik temel yasal çerçeveyi oluşturur.

İşverenlerin kullandıkları iş ekipmanlarının güvenli olmasını sağlaması, gerekli bakım ve kontrollerin yapılmasını takip etmesi ve iş ekipmanlarından kaynaklanabilecek riskleri önlemesi iş sağlığı ve güvenliği yükümlülükleri kapsamında değerlendirilir.

Forklift gibi hareketli ve kaldırma fonksiyonuna sahip ekipmanların güvenli kullanılması bu kapsamda önemli bir konudur.

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği

Forklift periyodik kontrolü açısından temel düzenleme İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğidir.

Yönetmelik, iş ekipmanlarının;

• Kullanımını,
• Bakımını,
• Onarımını,
• Periyodik kontrollerini,
• Kontrol kriterlerini,
• Yetkili kişilerin sorumluluklarını,
• Raporlama süreçlerini düzenlemektedir.

Yönetmeliğin EK-III Tablo 2 bölümünde istif makineleri için TS 10689, TS EN ISO 3691-5, TS ISO 5057, TS 10201 ISO 3184, TS ISO 1074 ve FEM 4.004 standartlarına atıf yapılmaktadır.

2025 Yılındaki Mevzuat Değişikliği

Forklift periyodik kontrol hizmetlerinde güncel mevzuat açısından 23 Aralık 2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikler dikkate alınmalıdır.

Güncel düzenlemeyle birlikte periyodik kontrol süreçlerinde;

• EKİPNET kayıt numarası,
• İSG-KATİP üzerinden sözleşme,
• Periyodik kontrol raporlarının belirlenen usullere uygun hazırlanması,
• Kontrol ve testlerin fiilen gerçekleştirilmesi,
• Tespit edilen kusurların raporda ayrı ayrı belirtilmesi gibi hususlar önem kazanmıştır.

İşveren ile periyodik kontrolü yapmaya yetkili kişi arasında, hizmet gerçekleştirilmeden en geç bir gün önce İSG-KATİP üzerinden sözleşme oluşturulması ve karşılıklı onaylanması gerekmektedir. Ayrıca periyodik kontrol raporlarında kontrolü gerçekleştiren kişiye ait EKİPNET kayıt numarasının bulunması gerekir.

Bu nedenle günümüzde forklift periyodik kontrol hizmeti yalnızca sahada yapılan bir muayene ve raporlama işleminden ibaret değildir; mevzuatta belirtilen kayıt ve yetkilendirme süreçlerinin de doğru şekilde yürütülmesi gerekir.

Forklift Periyodik Kontrolünde Kullanılan Teknik Standartlar

Forklift periyodik kontrolünde ekipmanın tipine ve teknik özelliklerine uygun standartlar kullanılmalıdır.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın forkliftlerle güvenli çalışmaya ilişkin rehberinde de forkliftlerin periyodik kontrollerinde TS EN ISO 3691-1 ve FEM 4.004 standartlarında belirtilen kriterlere yer verilmektedir. Ayrıca çatal kolları için TS ISO 5057 ve TS ISO 2330 gibi standartlar açıklanmaktadır.

Başlıca teknik standartlar şunlardır:

TS EN ISO 3691-1, kendinden tahrikli endüstriyel araçların güvenlik gereklilikleri ve doğrulama yöntemleri açısından önemli bir standarttır. Forkliftlerin güvenlik gerekliliklerinin değerlendirilmesinde ekipmanın tipine ve standardın kapsamına göre kullanılabilir.

TS ISO 5057, kullanımda olan forklift çatal kollarının muayenesi ve tamiriyle ilgili kriterleri kapsar. Çatal kollarında meydana gelen aşınma, deformasyon ve diğer hasarların değerlendirilmesinde önemli bir teknik referanstır.

TS ISO 2330, forklift çatal kollarının teknik özellikleri ve denenmesine ilişkin kriterleri kapsar. Çatal kollarının imalatı, denenmesi ve işaretlenmesi açısından teknik gereklilikler içerir.

TS ISO 2328, istif makinelerinde kullanılan kancalı tip çatal kollar ve çatal kol taşıyıcı tablalarının bağlantı boyutları ve ilgili özellikleri açısından başvurulan standartlardan biridir.

Forklift Periyodik Kontrolünde Standartlar Nasıl Belirlenir?

Forklift periyodik kontrol raporuna mümkün olduğunca fazla standart yazılması, tek başına kaliteli bir kontrol anlamına gelmez.

Önemli olan, kontrol edilen forkliftin gerçek özelliklerine uygun teknik standartların ve kontrol kriterlerinin belirlenmesidir.

Kontrol sırasında genel olarak;

Mevzuat → Bakanlık tarafından yayımlanan ilgili kriterler → Ekipmana uygun TS/EN/ISO standartları → Üretici talimatları → Kullanım koşulları ve gerekli teknik değerlendirmeler

birlikte dikkate alınmalıdır.

2025 yılındaki mevzuat değişiklikleriyle birlikte Bakanlık tarafından periyodik kontrol rapor ve kriterleri dokümanı yayımlanan ekipmanlar için bu dokümanların da dikkate alınması önem kazanmıştır.

Forklift Periyodik Kontrolü ile Bakım Arasındaki Fark

Forklift periyodik kontrolü ile forklift bakımı aynı işlem değildir.

Bakım, ekipmanın çalışma performansını korumak, aşınan parçaları değiştirmek ve arızaların oluşmasını önlemek amacıyla yapılan işlemlerdir.

Periyodik kontrol ise forkliftin belirlenen teknik kriterler ve güvenlik gereklilikleri açısından incelenerek güvenli kullanıma uygunluğunun değerlendirilmesidir.

Örneğin;

• Motor yağı değişimi,
• Hidrolik yağ değişimi,
• Filtre değişimi,
• Fren balatası değişimi,
• Aşınmış parçaların yenilenmesi bakım faaliyetleri kapsamında değerlendirilebilir.

Buna karşılık;

• Çatal kollarının kontrol edilmesi,
• Mast sisteminin incelenmesi,
• Kaldırma zincirlerinin değerlendirilmesi,
• Fren sisteminin kontrol edilmesi,
• Direksiyon sisteminin incelenmesi,
• Hidrolik sistemin güvenlik açısından değerlendirilmesi periyodik kontrol kapsamında değerlendirilebilir.

Bu nedenle “Forkliftin bakımı yapıldı, dolayısıyla periyodik kontrol yapılmasına gerek yoktur.” şeklindeki yaklaşım doğru değildir.

Forklift Periyodik Kontrol Raporu Nedir?

Kontrol tamamlandıktan sonra gerçekleştirilen muayene ve testlerin sonuçları forklift periyodik kontrol raporu ile kayıt altına alınır.

Raporda forkliftin gerçek durumunu gösterecek teknik bilgilerin bulunması gerekir.

Raporda genel olarak;

• Ekipman adı,
• Ekipman türü,
• Marka,
• Model,
• Seri numarası,
• İmalat yılı,
• Kapasite,
• Kaldırma yüksekliği,
• Kullanım yeri,
• Kontrol tarihi,
• Bir sonraki kontrol tarihi,
• Kullanılan mevzuat,
• Kullanılan standartlar,
• Kontrol ve test metodu,
• Muayene sonuçları,
• Tespit edilen uygunsuzluklar,
• Sonuç ve kanaat,
• Periyodik kontrolü gerçekleştiren yetkili kişinin bilgileri,
• EKİPNET kayıt numarası

gibi bilgiler yer alabilir.

Güncel düzenlemeye göre periyodik kontrol raporlarında kontrolü gerçekleştiren yetkili kişinin EKİPNET kayıt numarasının bulunması gerekir. Ayrıca raporlama sürecinin mevzuatta belirtilen usullere uygun şekilde gerçekleştirilmesi önemlidir.

Forklift Periyodik Kontrolünde Uygunsuzluk Tespit Edilirse Ne Yapılır?

Kontrol sırasında forkliftin güvenli kullanımını etkileyebilecek uygunsuzlukların tespit edilmesi halinde bunların raporda açık ve anlaşılır şekilde belirtilmesi gerekir.

Örneğin;

• Çatal kol deformasyonu,
• Aşırı zincir aşınması,
• Hidrolik kaçak,
• Fren problemi,
• Direksiyon sistemi arızası,
• Emniyet kemeri problemi,
• Güvenlik ikaz sistemlerinin çalışmaması,
• Lastik hasarı,
• Mast deformasyonu

gibi durumlar tespit edilebilir.

Uygunsuzluğun niteliğine göre bakım, onarım, parça değişimi veya teknik düzeltme yapılması gerekebilir.

Özellikle çalışanların güvenliğini doğrudan etkileyen kritik uygunsuzlukların giderilmeden forkliftin kullanılmaya devam edilmesi ciddi risk oluşturabilir.

Bakım veya onarım tamamlandıktan sonra gerekli görülen durumlarda forklift yeniden kontrol edilerek güvenli kullanım açısından uygunluğu değerlendirilmelidir.

Forklift Periyodik Kontrolünü Kimler Yapabilir?

Forkliftlerin periyodik kontrolleri, yürürlükteki mevzuatta belirtilen şartları sağlayan ve periyodik kontrol yapmaya yetkili kişiler tarafından gerçekleştirilmelidir.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın açıklamasına göre periyodik kontrol yapacak kişilerin uygun mezuniyete sahip olması, ilgili eğitim şartlarını sağlaması ve Bakanlık tarafından belirlenen yetkilendirme süreçlerinden geçmesi gerekir. Başarılı olan kişilere EKİPNET sistemi üzerinden kayıt numarası verilmektedir.

Kaldırma ve iletme ekipmanlarının periyodik kontrollerinde mevzuatta belirtilen meslek grupları arasında makine mühendisleri, ilgili teknik öğretmenler, makine teknikerleri ve yüksek teknikerler yer almaktadır.

Forklift Periyodik Kontrolünün İşletmelere Faydaları

Düzenli gerçekleştirilen forklift periyodik kontrolleri işletmelere birçok açıdan katkı sağlar.

Başlıca faydaları:

• İş kazası risklerinin azaltılması,
• Çalışan güvenliğinin artırılması,
• Ekipman arızalarının erken tespit edilmesi,
• Plansız duruşların azaltılması,
• Bakım planlarının daha sağlıklı oluşturulması,
• Forkliftin güvenli çalışma koşullarının takip edilmesi,
• Teknik kayıtların düzenli tutulması,
• Ekipman ömrünün korunmasına katkı sağlanması,
• İş sağlığı ve güvenliği süreçlerinin desteklenmesi.

Bakanlığın forkliftlerle güvenli çalışma rehberinde de işverenlerin üretici tavsiyeleriyle uyumlu bir forklift periyodik kontrol ve bakım programı oluşturması ve uygulaması önerilmektedir.

Forklift Periyodik Kontrolü Öncesinde Nelere Dikkat Edilmelidir?

Kontrolün sağlıklı şekilde gerçekleştirilebilmesi için işletme tarafından gerekli hazırlıkların yapılması önemlidir.

Kontrol öncesinde mümkün olduğunca;

• Forklift kullanım kılavuzu,
• Teknik bilgiler,
• Önceki periyodik kontrol raporları,
• Bakım kayıtları,
• Kapasite bilgileri,
• Varsa onarım ve revizyon kayıtları,
• Ekipmana ait teknik belgeler

hazır bulundurulmalıdır.

Forkliftin kontrol edileceği alanın yeterli çalışma ve güvenlik şartlarına sahip olması da önemlidir.

Ayrıca kontrol sırasında forkliftin erişilebilir olması ve gerekli fonksiyon testlerinin güvenli şekilde yapılabilmesi sağlanmalıdır.

---

Forklift Periyodik Kontrolünde Dikkat Edilmesi Gereken Önemli Noktalar

Forklift kontrolünde yalnızca ekipmanın hareket ediyor olması değerlendirilmemelidir.

Özellikle aşağıdaki kritik noktalar birlikte ele alınmalıdır:

Çatal + Mast + Zincir + Hidrolik Sistem + Fren + Direksiyon + Lastikler + Şasi + Güvenlik Sistemleri + Kapasite Bilgileri

Bu parçaların herhangi birinde meydana gelebilecek ciddi bir uygunsuzluk, forkliftin güvenli kullanımını etkileyebilir.

Bu nedenle kontrolün ekipmanın tamamını kapsayacak şekilde gerçekleştirilmesi gerekir.

Forklift Periyodik Kontrolü Neden Profesyonel Olarak Yapılmalıdır?

Forkliftler hem hareketli hem de yük kaldıran iş ekipmanlarıdır. Bu nedenle kontrol sırasında yapılan teknik değerlendirmelerin doğru olması büyük önem taşır.

Örneğin bir çatal kolundaki aşınmanın, kaldırma zincirindeki uzamanın, mast sistemindeki boşluğun veya hidrolik sistemdeki bir kaçağın güvenlik açısından öneminin doğru değerlendirilmesi teknik bilgi ve deneyim gerektirir.

Bu nedenle profesyonel bir forklift periyodik kontrolü;

mevzuat + teknik standartlar + üretici kriterleri + ekipmanın gerçek kullanım koşulları + uzman teknik değerlendirme

birlikte ele alınarak gerçekleştirilmelidir.

Sonuç: Güvenli Forklift Kullanımı İçin Düzenli Periyodik Kontrol

Forklift periyodik kontrolü, yalnızca forkliftin çalışıp çalışmadığını belirlemek amacıyla yapılan basit bir işlem değildir.

Kapsamlı bir forklift periyodik muayenesinde ekipmanın çatal kolları, mast sistemi, kaldırma zincirleri, hidrolik sistemi, frenleri, direksiyon sistemi, lastikleri, şasisi, elektrik ve akü sistemi, kapasite bilgileri ve güvenlik ekipmanları değerlendirilir.

Bu değerlendirmeler gerçekleştirilirken 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği, Bakanlık tarafından yayımlanan ilgili kriterler, ekipmana uygun TS/EN/ISO standartları, üretici talimatlar gibi teknik kriterler dikkate alınmalıdır.

Özellikle güncel mevzuat kapsamında periyodik kontrolün yetkili kişiler tarafından gerçekleştirilmesi, İSG-KATİP sözleşme sürecinin, EKİPNET kayıt bilgilerinin ve raporlama şartlarının doğru şekilde yerine getirilmesi önemlidir.

Güvenli bir forklift, yalnızca çalışan bir forklift değildir; teknik kriterleri karşılayan, düzenli olarak kontrol edilen, bakımı yapılan ve güvenli kullanım şartları sürekli takip edilen forklifttir.

Forklift Periyodik Kontrol Hizmeti

İşletmenizde bulunan dizel forklift, LPG'li forklift, elektrikli forklift, reach truck, istif makinesi, transpalet veya diğer kaldırma ve istifleme ekipmanlarının periyodik kontrol ihtiyaçları için ekipmanın türüne, kapasitesine ve kullanım koşullarına uygun kontrol planı oluşturulmalıdır.

Profesyonel şekilde gerçekleştirilen forklift periyodik kontrolü, ekipmanın güvenli çalışma durumunun belirlenmesine, olası risklerin erken tespit edilmesine ve iş kazalarının önlenmesine katkı sağlar.